Adem in. Je bent op de juiste plek.
Hack meegemaakt? Een code geplakt die je beter niet had kunnen plakken, een account dat ineens niet meer van jou is, een boete betaald die niet bestond? Je hoeft geen technicus te zijn om dit op te lossen. Hieronder vind je per situatie precies wat je nu moet doen, in gewoon Nederlands. En wie wil begrijpen hoe het onder de motorkap werkt: bij elke stap verwijzen we door naar onze technische artikelen.
Eerst dit: de drie gouden regels
- Verbreek de verbinding. Bij vermoedelijke besmetting gaat internet uit: WiFi uit, netwerkkabel eruit. Hoe eerder, hoe minder een aanvaller nog kan uitvoeren.
- Wijzig wachtwoorden vanaf een schoon apparaat. Niet vanaf de pc waar het misging, maar vanaf je telefoon of een ander toestel waar je niets op hebt geplakt of geïnstalleerd.
- Snelheid wint van perfectie. Bij een accountovernames telt elke minuut. Doe eerst wat urgent is, begrijpen doe je daarna, rustig.
Hoe weet ik of mijn telefoon of computer gehackt is?
Batterij die opeens leegloopt, apps die je niet kent, data die opgaat? Meestal is er een onschuldige verklaring, maar je checkt het liever vandaag dan morgen. Herken de signalen en weet welke scan écht wat vertelt.
Lees: hoe weet ik of mijn telefoon of computer gehackt is?
Ik moest een code in PowerShell of terminal plakken (ClickFix)
Een site beweerde dat je een foutmelding had en liet je een code kopiëren en plakken om te “bewijzen dat je geen robot bent”. Die code was geen captcha maar een commando. Sluit direct de terminal en verbreek je netwerk. Heb je Enter gedrukt? Dan is er nu een bestand op je pc uitgevoerd dat daar niet thuishoort.
Lees: wat te doen als je een ClickFix-code hebt geplakt
Instagram of Facebook gehackt: hoe krijg ik het terug?
Ga naar instagram.com/hacked en volg de officiële herstelroute, vanaf een schoon apparaat. Krijg je de inlogcodes niet binnen, log dan eerst je e-mailaccount na: wie je e-mail beheerst, beheert álles.
Lees: je Instagram- of Facebook-account terugkrijgen
Ik heb mijn WhatsApp-verificatiecode doorgegeven
Open WhatsApp zélf op je toestel en registreer je nummer opnieuw: de aanvaller wordt eruit gezet. Zet daarna meteen tweestapsverificatie aan en waarschuw je contacten, want met jouw nummer proberen ze hún kennissen op te lichten.
Lees: wat te doen na een doorgegeven WhatsApp-code
Gebeld door de “bank” of “Microsoft-helpdesk”
Ophangen is altijd de beste keuze, ook als het nummer klopt: telefoonnummers laten zich spiegelen. Heb je AnyDesk of TeamViewer geïnstalleerd of geld overgemaakt? Verbreek de verbinding, wis de software en bel je bank op het nummer van de pas.
Lees: helpdesk-fraude en nummerspoofing herkennen
Er is een datalek geweest bij een bedrijf, wat moet ik doen?
Wijzig je wachtwoord voor dat account, en overal waar je hetzelfde wachtwoord gebruikte. Zet MFA aan. En reken erop dat de criminelen weten dat je klant bent: de golf valse boetes en mails die ná een groot datalek komt, is geen toeval.
Lees: wat te doen na een datalek bij een bedrijf
Ik heb een valse CJIB-boete betaald of een link geopend
Bel direct je bank, laat je pas blokkeren en meld het bij de politie. iDEAL-betalingen laten zich soms terugdraaien, maar alleen als je snel bent. Alleen de link geopend en niets ingevuld? Dan is de schade meestal nihil, maar wees de komende weken extra alert.
Lees: wat te doen na een betaalde nep-boete
Mijn bestanden zijn vergrendeld en er wordt losgeld geëist
Betaal niet. Koppel het besmette apparaat van het netwerk los, óók van je back-upschijf of NAS.meld het bij de politie en check op No More Ransom of er al een gratis sleutel bestaat voor jouw variant.
Lees: wat te doen bij ransomware
Hoe weet ik of mijn router, camera of slim apparaat gehackt is?
Onbekende apparaten in je netwerk, internet dat opeens sloom is, een camera die zelf draait: check je routerlijst, wijzig het beheerderswachtwoord en werk de firmware bij. Ons IoT & Firmware-cluster laat zien hoe dat soort apparaten precés gekraakt worden, en dus wat je dichtzet.
Lees: je router en slimme apparaten controleren
Mijn e-mail verstuurt zelf spam naar contacten
Dit hoef je pc niet “schoon te vegen”: meestal is alleen je account gekaapt. Wijzig je wachtwoord vanaf een schoon apparaat, trek alle sessies en gekoppelde apps in, en waarschuw je contacten in korte bewoordingen.
Lees: je e-mailaccount terugveroveren
Zo zorg je dat round two uitblijft
Wie eenmaal is geraakt, wordt vaker nogmaals geprobeerd: de gegevens circuleren. Vier gewoonten houden de meeste vervolgpogingen tegen:
- MFA op elk belangrijk account, het liefst met een authenticator-app in plaats van sms.
- Een uniek wachtwoord per account, bewaard in een wachtwoordmanager.
- Updates meteen installeren, op telefoon, laptop én router.
- Back-ups volgens de 3-2-1-regel: drie kopieën, twee soorten opslag, één op een andere plek.
Veelgestelde vragen
Moet ik naar de politie als ik gehackt ben?
Bij geldverlies of identiteitsmisbruik: ja, meld het (online) bij de politie en eventueel bij de Fraudehelpdesk. Bij een gekaapt account zonder schade is vooral de melding bij het platform zelf belangrijk.
Is het gevaarlijk om een code in PowerShell te plakken?
Ja. Zo’n code kan zonder waarschuwing bestanden downloaden en uitvoeren. Nooit plakken, altijd het scherm sluiten.
Ik snap niet precies wat er met me gebeurd is. Waar begin ik?
Bij de situatie hierboven die het dichtst bij jouw verhaal ligt. Lukt het niet, schrijf ons: we helpen waar we kunnen.
Zijn jullie officieel of commercieel?
Nee. Wij zijn een collectief security-specialisten dat Nederlandstalige uitleg publiceert. Geen abonnement, geen opbrengst per klik, wel een bronnenlijst.